Black Monday คือเหตุการณ์ที่ตลาดหุ้นทั่วโลกปรับตัวลดลงอย่างรุนแรงและรวดเร็วภายในวันเดียว โดยเกิดขึ้นในวันจันทร์ที่ 19 ตุลาคม 1987 ซึ่งถือเป็นวันที่ดัชนีตลาดหุ้นสหรัฐฯ ดิ่งลงหนักที่สุดในประวัติศาสตร์เมื่อคิดเป็นเปอร์เซ็นต์ภายในวันทำการเดียวครับ
เหตุการณ์ครั้งนี้ไม่ได้สร้างความเสียหายแค่ในสหรัฐอเมริกา แต่ยังลุกลามไปทั่วโลกและกลายเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญที่ทำให้หน่วยงานกำกับดูแลต้องสร้างระบบป้องกันความผันผวนฉับพลันขึ้นมาใช้งานจนถึงปัจจุบัน บทความนี้อธิบายว่าเหตุการณ์ดังกล่าวคืออะไร สาเหตุเกิดจากอะไร และตลาดหุ้นรับมือกับวิกฤตครั้งนี้อย่างไรครับ
⚠️ ข้อควรระวัง: การลงทุนมีความเสี่ยง ผู้ลงทุนควรศึกษาข้อมูลอย่างรอบคอบก่อนตัดสินใจลงทุน บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ข้อมูลสำหรับการศึกษาเท่านั้น ไม่ใช่การชี้แนะหรือแนะนำลงทุนครับ
Black Monday คืออะไร?
เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นในวันที่ 19 ตุลาคม 1987 ซึ่งเป็นวันที่ตลาดหุ้นทั่วโลกพังทลายลงพร้อมกันอย่างรุนแรง โดยดัชนีอุตสาหกรรมดาวโจนส์ (Dow Jones Industrial Average) ร่วงลงกว่า 20% ภายในวันเดียวครับ
ทำความเข้าใจว่า Black Monday คือเหตุการณ์แบบไหน
หากเปรียบเทียบให้เห็นภาพง่าย ๆ ลองนึกภาพว่าคุณมีเงินออมอยู่ในพอร์ตหุ้น 1,000,000 บาท แต่พอตื่นเช้ามาและตลาดปิดทำการ เงินของคุณหายวับไปทันที 226,000 บาทภายในเวลาไม่กี่ชั่วโมงโดยที่กิจการของบริษัทต่าง ๆ ไม่ได้เจ๊งหรือปิดตัวลงเลยครับ ความรุนแรงระดับนี้สร้างความตื่นตระหนกไปทั่ววอลล์สตรีท เพราะเป็นการปรับตัวลงที่เร็วกว่าวิกฤตเศรษฐกิจครั้งใหญ่ในปี 1929 เสียอีกครับ
ทำไมตลาดหุ้นทั่วโลกถึงล้มโดมิโนพร้อมกัน
เหตุการณ์ในวันนั้นไม่ได้จำกัดอยู่แค่ในสหรัฐอเมริกา แต่เริ่มต้นจากตลาดหุ้นฮ่องกงและเอเชียที่ร่วงลงอย่างหนักก่อน จากนั้นแรงเทขายจึงลามต่อไปยังตลาดหุ้นยุโรปในลอนดอน และส่งไม้ต่อมายังตลาดหุ้นนิวยอร์กเป็นลำดับสุดท้ายครับ เนื่องจากระบบการสื่อสารและการเงินทั่วโลกเริ่มเชื่อมโยงถึงกัน นักลงทุนจึงเกิดอาการตื่นตระหนกและแห่เทขายสินทรัพย์พร้อมกันทั่วโลกครับ
🐔 คำแนะนำจากทีมงาน Gotradehere: ในช่วงที่ตลาดเกิดแรงเทขายด้วยความตื่นตระหนก (Panic Sell) ราคาหุ้นมักจะร่วงลงแรงเกินกว่ามูลค่าพื้นฐานที่แท้จริงของธุรกิจ นักลงทุนจึงควรแยกแยะให้ออกระหว่างความผันผวนระยะสั้นจากอารมณ์ตลาด กับปัญหาพื้นฐานของกิจการก่อนตัดสินใจขายขาดทุนครับ
ย้อนรอยสาเหตุของ Black Monday 1987 เกิดจากอะไร?
นักวิเคราะห์ส่วนใหญ่มองว่าปัจจัยสำคัญของ Black Monday 1987 คือการทำงานร่วมกันของเทคโนโลยีการเทรดอัตโนมัติยุคใหม่ในสมัยนั้น ผสมเข้ากับปัจจัยลบทางเศรษฐกิจมหภาคและจิตวิทยาความกลัวของนักลงทุนครับ
ระบบเทรดอัตโนมัติ (Program Trading) และ Portfolio Insurance
ในยุค 1980 สถาบันการเงินเริ่มนำคอมพิวเตอร์มาใช้ส่งคำสั่งซื้อขายอัตโนมัติที่เรียกว่า Program Trading ควบคู่กับกลยุทธ์ Portfolio Insurance (ระบบประกันความเสี่ยงพอร์ตอัตโนมัติ) ซึ่งถูกตั้งโปรแกรมไว้ว่าหากราคาหุ้นร่วงลงถึงจุดหนึ่ง ระบบจะสั่งขายสัญญาฟิวเจอร์ส (สัญญาซื้อขายล่วงหน้าที่อ้างอิงดัชนีตลาดหุ้น) เพื่อป้องกันพอร์ตขาดทุนทันทีครับ เมื่อตลาดเริ่มปรับตัวลง ระบบคอมพิวเตอร์ของกองทุนจำนวนมากจึงส่งคำสั่งขายออกมาพร้อมกัน ยิ่งราคาร่วง ระบบก็ยิ่งสั่งขายเพิ่ม กลายเป็นวงจรที่แรงขายกระตุ้นให้เกิดแรงขายเพิ่มจนตลาดร่วงต่อเนื่องครับ
ปัจจัยเศรษฐกิจมหภาคและจิตวิทยานักลงทุน
ก่อนเกิดเหตุการณ์เพียงไม่กี่วัน ตลาดหุ้นสหรัฐฯ เพิ่งผ่านช่วงขาขึ้นมาอย่างยาวนานซึ่งนักวิเคราะห์บางส่วนมองว่าราคาหุ้นเริ่มอยู่ในระดับสูงเมื่อเทียบกับพื้นฐานกิจการ ประกอบกับความกังวลเรื่องตัวเลขขาดดุลการค้าของสหรัฐฯ ที่พุ่งสูงขึ้น และแนวโน้มการปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยเพื่อสกัดเงินเฟ้อ ปัจจัยเหล่านี้ทำให้นักลงทุนขาดความเชื่อมั่นและพร้อมจะเทขายทันทีที่มีสัญญาณลบครับ
| ช่วงเวลา / ตลาด | เหตุการณ์สำคัญในวัน Black Monday 1987 | ผลกระทบที่เกิดขึ้น |
| ตลาดเอเชีย (ฮ่องกง) | เปิดตลาดด้วยแรงเทขายจำนวนมาก และในวันที่ 20 ตุลาคม 1987 ตลาดหุ้นฮ่องกงประกาศปิดทำการซื้อขายต่อเนื่อง 4 วันทำการ | สร้างความตื่นตระหนกไปยังภูมิภาคอื่นทั่วโลก |
| ตลาดยุโรป (ลอนดอน) | ดัชนี FTSE 100 ร่วงลงตามแรงขายจากฝั่งเอเชีย | นักลงทุนสถาบันเริ่มลดความเสี่ยงในพอร์ตอย่างเร่งด่วน |
| ตลาดสหรัฐฯ (นิวยอร์ก) | ระบบ Program Trading สั่งขายอัตโนมัติจนระบบรับคำสั่งล่ม | ดัชนี Dow Jones ร่วงลงกว่า 20% ภายในวันเดียว |
ตลาดหุ้นรับมืออย่างไรด้วยระบบ Circuit Breaker?
หลังเกิดเหตุการณ์ดังกล่าว หน่วยงานกำกับดูแลตลาดหลักทรัพย์ของสหรัฐฯ (SEC) ได้นำระบบหยุดพักการซื้อขายชั่วคราวหรือ Circuit Breaker มาบังคับใช้เพื่อป้องกันไม่ให้ตลาดพังทลายจากอารมณ์ตื่นตระหนกซ้ำรอยเดิมครับ
กลไกการหยุดพักการซื้อขายชั่วคราว (Circuit Breaker)
ระบบ Circuit Breaker ทำงานคล้ายกับเบรกเกอร์ตัดไฟในบ้านครับ เมื่อเกิดไฟฟ้าลัดวงจร เบรกเกอร์จะตัดไฟทันทีเพื่อป้องกันไม่ให้ไฟไหม้บ้าน ในตลาดหุ้นก็เช่นกัน หากดัชนีตลาดหุ้นร่วงลงถึงเกณฑ์ที่กำหนดไว้ ระบบจะสั่งหยุดพักการซื้อขายชั่วคราว (เช่น 15 นาที หรือปิดตลาดทั้งวัน) เพื่อให้นักลงทุนมีเวลาตั้งสติ ตรวจสอบข้อมูลข่าวสารที่แท้จริง และลดแรงเทขายที่เกิดจากความตื่นตระหนกครับ
บทเรียนการรับมือความผันผวนสำหรับนักลงทุนยุคปัจจุบัน
แม้ปัจจุบันตลาดหุ้นทั่วโลกรวมถึงตลาดหุ้นไทยจะมีระบบ Circuit Breaker คอยเป็นเบรกฉุกเฉินให้แล้ว แต่ความผันผวนฉับพลันก็ยังเกิดขึ้นได้เสมอครับ นักลงทุนจึงควรเตรียมพอร์ตให้พร้อมด้วยการกระจายการลงทุนไปยังสินทรัพย์หลายประเภท ไม่กระจุกตัวอยู่ในหุ้นเพียงอย่างเดียว และสำรองเงินสดไว้บางส่วนเพื่อใช้เป็นสภาพคล่อง (เงินสดที่พร้อมนำไปใช้ได้ทันที) หรือรอจังหวะเข้าลงทุนเมื่อราคาสินทรัพย์ปรับตัวลงมาอยู่ในจุดที่เหมาะสมครับ
🐔 คำแนะนำจากทีมงาน Gotradehere: สิ่งสำคัญประการหนึ่งเมื่อเจอวิกฤตตลาดร่วงหนักคือการวางแผนจัดสรรเงินทุน (Asset Allocation) ล่วงหน้าครับ หากคุณใช้เงินเย็นในการลงทุนและแบ่งสัดส่วนความเสี่ยงไว้อย่างชัดเจน คุณมีโอกาสน้อยลงที่จะถูกบีบให้ต้องขายสินทรัพย์ในราคาที่ขาดทุนหนักที่สุดในวันที่ตลาดตื่นตระหนกครับ
คำถามที่พบบ่อย
Black Monday คืออะไรและเกิดขึ้นวันไหน?
Black Monday คือเหตุการณ์วิกฤตตลาดหุ้นทั่วโลกดิ่งลงอย่างรุนแรงที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ ซึ่งเกิดขึ้นในวันจันทร์ที่ 19 ตุลาคม 1987 โดยในวันดังกล่าวดัชนีดาวโจนส์ของสหรัฐอเมริกาปรับตัวลดลงกว่า 20% ภายในวันทำการเดียว ส่งผลให้มูลค่าตลาดหุ้นทั่วโลกหายไปอย่างมหาศาลครับ
สาเหตุของ Black Monday เกิดจากอะไรเป็นหลัก?
นักวิเคราะห์ส่วนใหญ่มองว่าปัจจัยสำคัญของ Black Monday คือการทำงานของระบบคอมพิวเตอร์ซื้อขายอัตโนมัติ (Program Trading) และกลยุทธ์ประกันความเสี่ยงพอร์ต (Portfolio Insurance) ที่สั่งเทขายหุ้นพร้อมกันจำนวนมากเมื่อราคาปรับตัวลง ผสมกับความกังวลด้านเศรษฐกิจมหภาคทั้งเรื่องอัตราดอกเบี้ยและค่าเงินดอลลาร์ ทำให้นักลงทุนเกิดอาการตื่นตระหนกและแห่เทขายตามกันครับ
ตลาดหุ้นรับมือ Black Monday อย่างไรเพื่อไม่ให้เกิดซ้ำ?
หลังเหตุการณ์ดังกล่าว หน่วยงานกำกับดูแลตลาดทุนได้นำระบบหยุดพักการซื้อขายชั่วคราวหรือ Circuit Breaker มาใช้งาน เพื่อหยุดการซื้อขายทันทีเมื่อดัชนีร่วงลงถึงเกณฑ์ที่กำหนด ให้เวลานักลงทุนได้ตั้งสติและทบทวนข้อมูล นอกจากนี้ธนาคารกลางสหรัฐฯ (Federal Reserve) ยังได้เข้าอัดฉีดสภาพคล่องเข้าสู่ระบบการเงินเพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้ตลาดกลับมาทำงานได้ตามปกติครับ
สรุป Black Monday
เหตุการณ์ Black Monday ในปี 1987 เป็นบทเรียนสำคัญที่ชี้ให้เห็นว่าอารมณ์ความตื่นตระหนกของมนุษย์เมื่อทำงานร่วมกับระบบเทรดอัตโนมัติมีโอกาสสร้างแรงกระเพื่อมให้ตลาดการเงินร่วงลงอย่างรุนแรงได้ และเป็นจุดกำเนิดของระบบป้องกันความเสี่ยงอย่าง Circuit Breaker ที่ถูกออกแบบมาเพื่อช่วยลดแรงเทขายจากความตื่นตระหนกครับ
⚠️ ข้อควรระวัง: การลงทุนทุกประเภทมีความเสี่ยง ผู้ลงทุนอาจสูญเสียเงินต้นทั้งหมดได้ บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้เท่านั้น ไม่ถือเป็นคำแนะนำการลงทุนส่วนบุคคล ผลการดำเนินงานในอดีตไม่ได้เป็นสิ่งยืนยันถึงผลการดำเนินงานในอนาคต การเทรด Forex และ CFD มีความเสี่ยงสูง และผู้ลงทุนอาจขาดทุนจากการเทรดผลิตภัณฑ์เหล่านี้ได้ ผู้ลงทุนควรศึกษาข้อมูลและทำความเข้าใจความเสี่ยงก่อนตัดสินใจลงทุนทุกครั้ง
บทความนี้จัดทำโดยทีมงาน Gotradehere โดยใช้เครื่องมือ AI ช่วยร่างและตรวจสอบเนื้อหา ก่อนผ่านการตรวจทานและอนุมัติจากทีมงานมนุษย์ก่อนเผยแพร่

















